عنوان: امپریالیسم سایبر
نويسنده : بوسا ابو
مترجم : پرویز علوی
ناشر : ثانیه
تاریخ انتشار : اول ۱۳۸۵
قیمت : ۴۵۰۰۰ ریال
فهرست عناوين
ـ جهانی شدن اطلاعات
ـ سه چهره امپریالیسم اطلاعاتی
ـ از امپریالیسم تا جهانی محلی شدن
ـ اینترنت و مساله مشروعیت: دیدگاه دوتاكویل
ـ استعمارگری سایبر
ـ سیاستهای فرهنگی اینترنت
ـ برقراری روابط جدید
ـ دموكراسی الكترونیك مردمی و سیستم ایجاد حكومت
ـ آینده كشورهای كوچك در عصر اینترنت
ـ رسانههای ضد سركردگی و ضد هژمونی
ـ انقلاب اطلاعات، روابط فراملی و توسعه پایدار در جنوب جهانی
ـ زیرساخت جهانی اطلاعات در كشورهای شرقی و جنوب شرقی آسیا
ـ هویت فرهنگی و امپریالیسم سایبر از اجتماع محلی تا شهروند شبكهای
ـ پیامدهای انقلاب اطلاعات برای آفریقا
ـ چانهزنی بر سر هویت ملی و جنبش اجتماعی در فضای سایبر
چکيده متن
اینترنت مسیح است یا شیطان؟ تكنولوژی چه كمكی به وضعیت انسانی و شرایط بشری خواهد كرد؟ با وجودی كه اینترنت به بازتعریف ماهیت روابط اجتماعی در درون و میان ملتها به گونهای مشهور ادامه میدهد، باز هم به صورت رازی نهفته باقی مانده است. در این اثر فنآوری نوعی پویایی پیچیده میان نهادهای سیاسی، شركتهای بازرگانی، كارگزاران غیرحكومتی منافع ملی به وجود آمده است. توانایی اینترنت در پیوند زدن نگرش ساختارهای رسمی به یكدیگر به بازتعریف سیاست جهانی منجر شده است. ناحیههای جغرافیایی كه زمانی از لحاظ زمان و مكان از هم جدا میشدند در حال گستردن روابط جدید مجازیاند كه با برداشت رایج از سرزمین سیاسی و حاكمیت ملی همخوانی ندارد.
مفهوم سنتی دولت ـ ملت، به عنوان واحدهای دارای حاكمیت كه یكدیگر را به طور مستقل به رسمیت شناختهاند و در محدودههای مشخص جغرافیایی ساكناند، هنوز نتوانسته است تصور روشنی از عوارض این تماسهای جدید فراملی داشته باشد.
در حالی كه اینترنت هنوز در آغاز راه است و دامنه تحولات نهفته در این تكنولوژی همچنان پنهان است، اما برخی گرایشهای آن در حال آشكار شدن است. در مقایسه با دنیای صنعتی در كشورهای در حال توسعه میزان دسترسی به این تكنولوژی بسیار كمتر و هزینه آن بسیار بالاتر است.
به دلیل هزینه اولیه سختافزاری و هزینههای اتصال مستقیم (آنلاین) بسیاری از افراد كشورهای در حال توسعه امكان دسترسی به خدمات اینترنتی را ندارند. زیرساختهای لازم برای استفاده از این فنآوری مانند خطوط تلفن و برق، در این بخش از جهان یا موجود نیست و یا در صورت موجود بودن مستعمل و قدیمی است. در حقیقت 80 درصد جمعیت جهان هنوز از اساسیترین امكانات مخابراتی مانند خط تلفن محرومند.
از هر صد سكنه جهان سوم 5/1 نفر به خطوط تلفن دسترسی دارند و آن خطوط نیز در نواحی مرفه شهری قرار دارند. سی و پنج كشور از چهل و نه كشور آفریقایی كمتر از یك تلفن برای هر صد نفر دارند. بیش از نیمی از كامپیوترهای متصل در جهان در ایالات متحده مستقرند، در حالی كه كمتر از ده كشور آفریقایی به صورت مستقیم به اینترنت متصلاند. شش كشور دارای بیشترین اتصال شبكهای غربیاند.
هنگامی كه متوجه میشویم كه میان خطوط تلفن و رشد اقتصادی رابطهای مستقیم وجود دارد، به نتایج و پیآمدهای آشكار این وضعیت پی میبریم. با ادامه رشد و تحول تكنولوژی اینترنت، شاهد مشخصات و ویژگیهایی طبیعی میباشیم كه با برداشت كلاسیك از مفهوم امپریالیسم فرهنگی مطابقت دارد. ممكن است شاهد تكنولوژیهای دیگری باشیم كه توسط شركتهای فراملی غربی برای مهار و سركوب فعالیتهای اجتماعی و اقتصادی بومی ملتهای ضعیفتر به كار روند. در این صورت این فرآیند را میتوان امپریالیسم اطلاعاتی یا سایبر نامید.
با این وجود، اینترنت امكاناتی امیدبخش را برای جهانی شدن فراگیر و جهانشمول فراهم میكند. اینترنت به دلیل ارزانتر بودن از سایر انواع ارتباط راه دور، بهترین مسیر بالقوه اتصال به اقتصاد جهانی را به كشورهای در حال توسعه نشان میدهد. كارآفرینان جهان سوم میتوانند از اینترنت ارزان در جهت برقرار كردن پیوند میان منابع خود با منابع سرشار تجارت جهانی استفاده كنند. سرمایهگذاران كوچك جهان سوم میتوانند از منابع اقتصادی و بازارهای كشورهای توسعه یافته بهرهمند شوند. گروههای فعال اجتماعی قادر خواهند شد كه از اتصال الكترونیك برای توسعه همكاریها و ائتلافهای بینالمللی بهره گیرند و برای رسیدگی به مشكلات اجتماعی در افكار و ایدههای یكدیگر شریك شوند. مربیان و آموزشگران كشورهای در حال توسعه میتوانند به پایگاهها و بایگانیهای اطلاعات حرفهای كشورهای در حال توسعه دسترسی سریع و آسان پیدا كنند.
كتاب "امپریالیسم سایبر" میكوشد تا برخی از پرسشهای انتقادی در مورد اینترنت را مطرح كند. به دلیل وجود اینترنت چه مفاهیم و برداشتهای جدیدی درباره هویت ملی پدید خواهد آمد؟ آیا این تكنولوژی با فراهم كردن فرصت مشاركت در طیف وسیعی از فعالیتهای منطقهای و جهانی برای مردم سراسر جهان یك جهانگرایی واقعی ایجاد خواهد كرد؟ آیا تمامی ملتها در ایجاد ابربزرگراه اطلاعاتی فعالانه شركت خواهند داشت یا اینترنت تنها به تكثر و تشدید نابرابریهای مزمن تكنولوژیك جهانی خواهد پرداخت؟ آیا همكاریهای جهانی سایبر شیوههای بهتری برای اداره و شریك شدن در منابع درون ملتها ارایه خواهند داد؟ آیا اینترنت شكاف تكنولوژیك و فاصله دانش میان كشورهای غنی و فقیر از لحاظ تكنولوژی را كاهش خواهد داد؟
|
